Vitaimmun

Mikroflora jelitowa i nadwrażliwości pokarmowe

MIKROFLORA JELITOWA I NADWRAŻLIWOŚCI POKARMOWE u dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu – co wiemy?

Autyzm to zaburzenie rozwojowe oraz funkcjonalne związane z pracą mózgu i układu nerwowego człowieka. Po raz pierwszy został opisany w 1943 r. przez austriacko-amerykańskiego lekarza psychiatrę Leo Kannera i początkowo był traktowany jedynie jako schorzenie o podłożu psychicznym.

Wraz z rozwojem wiedzy i procesów badawczych prowadzonych w tym kierunku zmienił się sposób postrzegania autyzmu, który obecnie klasyfikowany jest razem z podobnymi zaburzeniami neurorozwojowymi i opisywany szerzej. Autyzm jako zaburzenie neurorozwojowe, ze względu na mnogość współistniejących jednoczasowo objawów, zaliczany jest do szerokiej grupy schorzeń określanych jako ASD (spektrum zaburzeń autystycznych). U chorych występują zaburzenia w codziennym funkcjonowaniu określane jako triada autystyczna. Pojęcie to obejmuje zaburzenia rozwoju społecznego, nieprawidłowości w zakresie komunikacji, zarówno werbalnej, jak i niewerbalnej, oraz zaburzenia behawioralne [1]. Nad częstością występowania zaburzeń ze spektrum autyzmu prowadzone są badania niemal na całym świecie.

Ich wyniki różnią się między sobą w nieznaczny sposób: np. z badań prowadzonych w Stanach Zjednoczonych wynika, że na terenie USA w 1978 r. ASD diagnozowano u jednego na 10 000 dzieci; niespełna 20 lat później liczba ta wzrosła do jednego na 250 dzieci od 3. do 10. roku życia, a już w 2007 r. – jednego na 150 dzieci w wieku 8 lat. Według danych Autism Europe z 2009 r. ok. 0,6% populacji Unii Europejskiej (czyli 5 mln osób) dotknięte jest autyzmem. Departament Zdrowia Wielkiej Brytanii tymczasem podaje najnowsze krajowe dane, z których wynika, podobnie jak w przypadku USA, że ASD zdiagnozowano u jednego na 150 dzieci. W Polsce szacuje się, że na autyzm cierpi ok. 30 000 osób (dzieci i dorosłych), ale liczba ta może być znacznie większa. Jedno jest pewne – z roku na rok liczba chorych na autyzm na całym świecie zwiększa się [2, 3, 4, 5]. Objawy zaburzeń ze spektrum autyzmu są bardzo różne i niejednoznaczne, co często utrudnia postawienie wczesnej i pewnej diagnozy.

Jednak do tych występujących najczęściej, definiowanych jako charakterystyczne, zalicza się: ograniczony kontakt wzrokowy, problem z rozróżnieniem osób najbliższych, unikanie bezpośredniego kontaktu fizycznego, a także brak interakcji z otoczeniem. U dzieci z ASD bardzo często występuje też znacznie obniżony lub znacznie podwyższony próg wrażliwości na bodźce płynące z otoczenia. I właśnie ta mnogość sygnałów stanowi problem we wczesnym i jednoznacznym diagnozowaniu choroby [6, 7]. Autyzm jest zespołem zaburzeń trwającym całe życie. Tak jak już zostało wspomniane, objawy nie są stałe i jednoznaczne, co więcej, zmieniają się wraz z rozwojem człowieka. Literatura podaje, że u dzieci pierwsze objawy choroby pojawiają się do trzeciego roku życia.

Jednocześnie zaznacza się, iż u 60% z nich pierwsze symptomy choroby pojawiają się już w pierwszym roku życia, a u aż 30% z tej grupy w okolicach drugiego roku życia następuje regres rozwoju. Warto też zaznaczyć, że autyzm diagnozowany jest czterokrotnie częściej u chłopców niż u dziewczynek, przy czym u dziewcząt przebieg choroby jest mocniej nasilony [1, 5, 8]. Obecnie uznaje się, że patogeneza choroby ma podłoże wieloczynnikowe, a w jej powstanie zaangażowane są zarówno czynniki genetyczne, jak i środowiskowe. Wśród czynników środowiskowych można wymienić: czynniki ciążowo-porodowe, toksyczne (m.in. związki rtęci oraz ołowiu) oraz infekcyjne (m.in. wirus różyczki, wirus Borna, zaburzenia mikrobioty jelitowej). Najnowsze dane wskazują, że obecny wielogenowy model dziedziczenia zakłada co najmniej od 3 do 15 genów. U ok. 10% osób z zaburzeniami ze spektrum autyzmu diagnozuje się współistniejące równolegle inne choroby genetyczne, takie jak: zespół Angelmana, fenyloketonuria, neurofibromatoza typu 1 [6, 9].

Pełen artykuł do pobrania – plik PDF:

Mikroflora jelitowa i nadwrażliwości pokarmowe u dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu – P. Szachta, Ł. Sieńczewski

Write a Comment