Aktualności

PROBIOTYKI W SPORCIE

PROBIOTYKI W SPORCIE – praktyczny przewodnik po „legalnym dopingu”?

Nawet najlepsza dieta czy indywidualnie dobrana suplementacja nie umożliwią osiągnięcia optymalnej formy psychofizycznej bez aktywności fizycznej. Sport przynosi rozliczne korzyści dla zdrowia i samopoczucia psychicznego, przyczynia się do zmniejszenia ryzyka rozwoju chorób układu krążenia, zaburzeń metabolicznych, a nawet chorób ze strony przewodu pokarmowego, takich jak rak jelita grubego czy kamica żółciowa. Zaznaczyć należy jednak, iż to przede wszystkim umiarkowany wysiłek fizyczny korzystnie wpływa na stan całego organizmu, a stanowi on 30 minut treningu dziennie z częstotliwością co najmniej pięć razy w tygodniu [1, 2].

Wzrost intensywności treningów może przyczynić się do zaburzeń pracy przewodu pokarmowego. Spowodowane jest to czasową redukcją ukrwienia jelita w trakcie treningu, a w konsekwencji dochodzi do zmniejszenia procesu eliminacji toksyn i jednoczesnego transportu składników odżywczych do przewodu pokarmowego. Generuje to również stres oksydacyjny i rozwój stanu zapalnego, co prowadzi do rozwoju/nasilenia dolegliwości (nie tylko ze strony przewodu pokarmowego) zarówno u zawodowców, jak i sportowców amatorów [3].

Najczęstsze problemy zdrowotne raportowane przez sportowców wysokiego wyczynu wiążą się z zaburzeniami pracy przewodu pokarmowego (biegunki, zaburzenia trawienia i wchłaniania, bóle brzucha, refluks żołądkowo-jelitowy i inne). Dodatkowym problemem są nawracające infekcje dróg oddechowych i przewodu pokarmowego, rozwój niepożądanych reakcji na pokarmy oraz zespół chronicznego zmęczenia. Dolegliwości te mogą wynikać z zaburzonego ekosystemu jelitowego (dysbiozy jelitowej) oraz zwiększenia przesiąkliwości bariery jelitowej zlokalizowanej w jelicie cienkim. Wspomniana bariera jelitowa jest jednoczasowo filtrem i barierą – w jego obrębie rozstrzyga się, które elementy ze środowiska zewnętrznego (pokarmy, płyny) trafią do krwiobiegu w celu odżywienia komórek i tkanek organizmu, a które zostaną wydalone jako potencjalnie toksyczne. Ponadto do pozostałych funkcji mikroflory jelitowej należą również regulacja pracy przewodu pokarmowego, koordynacja i właściwa stymulacja układu immunologicznego, wytwarzanie witamin (tiamina, ryboflawina, pirydoksyna, B12, K), wspomaganie początkowego procesu trawienia, zaopatrywanie warstwy nabłonkowej w energie oraz konkurencja o miejsca receptorowe na śluzówce jelita z bakteriami patogennymi [4, 5]

Długoczasowe zakłócenie budowy i funkcji bariery jelitowej prowadzi ostatecznie do zniesienia jej selektywnej przepuszczalności i pojawienia się dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego często kwalifikowanych jako zespół zaburzeń zwanych zespołem jelita nadwrażliwego (ZJN, Irritable Bowel Syndrome – IBS) [3, 6, 7]. Udział w nasilaniu problemów jelitowych ma także uszkodzony ekosystem jelitowy. Mechanizmy prowadzące do zaburzeń bariery jelitowej u osób aktywnych fizycznie nie są całkowicie poznane. Poza niedotlenieniem jelit wiodącym czynnikiem powodującym uszkodzenie bariery jelitowej jest proces zaburzenia równowagi między wytwarzaniem a usuwaniem wolnych rodników, czyli tzw. stres oksydacyjny. W konsekwencji nieusunięte wolne rodniki uszkadzają komórki i szlaki komunikacji międzykomórkowej, wzmacniając procesy zapalne w różnych warstwach bariery jelitowej. Pogłębia to proces jej rozszczelnienia. Dodatkowo często stosowane przez sportowców restrykcyjne diety przyjmowane leki (szczególnie inhibitory pompy protonowej, antybiotyki czy niesteroidowe leki przeciwzapalne) potęgują ów problem, doprowadzając do istotnych zaburzeń w składzie jakościowym i ilościowym ekosystemu jelitowego, a w konsekwencji do przerwania ciągłości bariery jelitowej i rozwoju zespołu jelita przesiąkliwego (leaky gut syndrome) [8–11]. Z tego względu jednym z najistotniejszych działań profilaktycznych jest wdrożenie suplementacji preparatami probiotycznymi i prebiotycznymi mających na celu odtworzenie składu mikrobioty jelitowej. Regularne ich stosowanie wraz z zastosowaniem odpowiedniej, dobrze skomponowanej diety prowadzi częstokroć do zniwelowania opisywanych dolegliwości, takich jak biegunki, zaparcia, wzdęcia, nietolerancje pokarmowe. Jak dowodzą badania, interwencje te mogą pośrednio przyczynić się również do poprawy wydolności sportowca oraz zmniejszenia zapadalności i długości trwania infekcji u opisywanej grupy pacjentów [12–16].

Czytaj cały artykuł – plik PDF:

FF 3_17_PROBIOTYKI W SPORCIE – praktyczny przewodnik po ,,legalnym dopingu”_P.Sz. D.J.

Write a Comment

MIKROFLORA JELITOWA DZIECKA

MIKROFLORA JELITOWA DZIECKA i jej znaczenie w profilaktyce chorób Mikrobiota, czyli bakterie i grzyby zasiedlające przewód …

OD JELITA DO DEPRESJI

Jak mikroflora jelitowa wpływa na nastrój Mikroflora jelitowa odgrywa niesamowicie istotną rolę w funkcjonowaniu ludzkiego …

PROBIOTYKI w chorobach zapalnych jelit

Nieswoiste choroby zapalne jelit (ang. inflammatory bowel disease – IBD) to zmiany organiczne przewodu pokarmowego zaliczające …

JAK POPRAWIĆ ODPORNOŚĆ

JAK POPRAWIĆ ODPORNOŚĆ, czyli probiotyki i prebiotyki jako stymulatory układu immunologicznego Śledziona, grasica czy …

PROBIOTYKI W SPORCIE

PROBIOTYKI W SPORCIE – praktyczny przewodnik po „legalnym dopingu”? Nawet najlepsza dieta czy indywidualnie dobrana …

PROBIOTYKI – praktyczny przewodnik w pigułce

PROBIOTYKI – praktyczny przewodnik w pigułce, czyli jasna i ciemna strona bakterii probiotycznych Już od kilkunastu lat …