Tag: preparaty probiotyczne

NADWRAŻLIWE JELITO A PROBIOTYKI

NADWRAŻLIWE JELITO A PROBIOTYKI, czyli rola mikroflory jelitowej w redukcji objawów zespołu
jelita nadwrażliwego

Z TEGO ARTYKUŁU DOWIESZ SIĘ:

  • Czym jest zespół jelita nadwrażliwego i jak sobie z nim radzić.
  • Jak bakterie probiotyczne wpływają na łagodzenie objawów IBS.
  • Poznasz preparaty probiotyczne dedykowane pacjentom z IBS.

Zespół jelita nadwrażliwego (irritable bowel syndrome – IBS) stanowi jedną z najczęstszych przyczyn konsultacji gastroenterologicznych. Szacuje się, iż opisywane zaburzenie dotyczyć może nawet 20% społeczeństwa, z czego dwukrotnie częściej występuje u osób płci żeńskiej. Objawy kliniczne IBS głównie charakteryzowane są jako dyskomfort w obrębie jamy brzusznej, bóle brzucha, zaparcia, wzdęcia, uczucie niepełnego wypróżnienia i biegunka. Ze względu na dominujące objawy wyróżnia się trzy podstawowe postaci zespołu jelita nadwrażliwego: biegunkowa, zaparciowa oraz mieszana (naprzemiennie biegunki i zaparcia) [1–3].

Ostateczna przyczyna rozwoju zespołu jelita nadwrażliwego jest złożona i wieloczynnikowa, przez co nadal nie została ostatecznie wyjaśniona. Do głównych czynników uważanych za potencjalne przyczyny IBS zalicza się zaburzenia mikroflory jelitowej, stan zapalny błony śluzowej i podśluzowej jelita oraz nieprawidłowe funkcjonowanie układu immunologicznego błony śluzowej jelita. Prawidłowo ukształtowana mikroflora jelitowa ze względu na liczne funkcje (m.in. działanie immunomodulujące, redukcja stanu zapalnego w obrębie błony śluzowej przewodu pokarmowego, konkurencja o miejsca receptorowe z patogenami) odgrywa zatem wiodącą rolę w profilaktyce i leczeniu zespołu jelita nadwrażliwego. Z tego względu uzasadniona jest szczególna dbałość o ekosystem jelitowy, dlatego też odpowiednio dobrane probiotyki i prebiotyki powinny być integralną częścią postępowania u każdego pacjenta ze zdiagnozowanym IBS. Bakterie probiotyczne mają za zadanie modulować odpowiedź immunologiczną, redukować stan zapalny, stabilizować funkcję bariery jelitowej oraz hamować wzrost flory patogennej z jednoczesną redukcją dolegliwości pacjenta [4–6].

Zgodnie z definicją probiotyki to żywe mikroorganizmy, które podane w odpowiedniej ilości wywierają korzystny wpływ na organizm gospodarza. W praktyce w celu osiągnięcia poprawy stanu zdrowia za pomocą probiotykoterapii proponuje się terapię celowaną, czyli zastosowanie ściśle określonych szczepów bakterii probiotycznych. Należy bowiem zaznaczyć, że właściwości danego probiotyku są szczepozależne i pozytywnych cech jednego drobnoustroju nie można przypisywać innemu, nawet blisko spokrewnionemu [7–8].

Jak wykazano, u pacjentów ze zdiagnozowanym zespołem jelita nadwrażliwego stosowanie probiotyków przez co najmniej siedem dni (w porównaniu z placebo) zwiększa prawdopodobieństwo ustąpienia objawów oraz zmniejsza nasilenie objawów, uczucie wzdęcia i częstość oddawania gazów jelitowych. Problemem jednak pozostaje wybór odpowiednich preparatów probiotycznych. Dopasowania odpowiednich probiotyków dokonać można na podstawie specjalistycznych badań profilu mikrobioty i przesiąkliwości jelitowej. Jeśli nie mamy jednak możliwości wykonywania wspomnianych analiz, warto wybierać preparaty cechujące się wysoką jakością oraz posiadające rekomendacje i badania naukowe, a także preparaty o udokumentowanym działaniu w danej populacji chorych (grupa wiekowa, postać IBS). Spośród szczepów probiotycznych dostępnych w preparatach na rynku polskim na szczególną uwagę zasługują szczepy:

Lactobacillus plantarum 299v – szczep dostępny m.in. w preparacie znanym pod nazwą handlową SanProbi IBS. Działanie szczepu udowodniono w badaniu na ponad 200 pacjentach, u których występowały dolegliwości bólowe i wzdęcia. Działanie szczepu oceniono dobrze lub bardzo dobrze u prawie 80% badanych.

B. longum, B. infantis, B. breve, L. acidophilus, L. casei, L. delbrueckii ssp. bulgaricus, L. plantarum, Streptococcus salivarius ssp. Thermophilus – szczepy zawarte w preparacie Vivomixx (nazwa światowa VSL#3). Badanie nad działaniem szczepów przeprowadzono u pacjentów ze zdiagnozowanym IBS, w stosunku do grupy kontrolnej. Wykazano redukcję wzdęć u wszystkich badanych pacjentów, natomiast u prawie połowy z nich doszło do jednoczesnej redukcji gazów.

Saccharomyces boulardi – nazwa handlowa Lacidoenter, Enterol, Dierol. Skuteczność probiotyku udowodniono u pacjentów z biegunkową postacią zespołu jelita nadwrażliwego.

Bifidobacterium longum LA101, Lactobacillus helveticus LA102, Lactobacillus lactis LA103, Streptococcus thermophilus LA104 – dostępne w preparacie Lactibiane Wzorcowy. Stosowanie preparatu wpływa na poprawę perystaltyki przewodu pokarmowego, sprzyjając szczególnie redukcji nasilenia zaparć i wzdęć. Z tego względu preparat ten poleca się pacjentom z tą postacią IBS.

Bifidobacterium lactis LA 303, Lactobacillus acidophilus LA 201, Lactobacillus plantarum LA 301, Lactobacillus salivarius LA 302, Bifidobacterium lactis LA 304 – zawarte w preparacie Lactibiane Tolerancja. Przeprowadzone badania wykazały wysoką skuteczność preparatu w łagodzeniu objawów zespołu jelita nadwrażliwego (postać biegunkowa, biegunkowo-wzdęciowa) [9–13].

Rynek probiotyczny w swojej ofercie zawiera wiele propozycji dla pacjentów z zespołem jelita nadwrażliwego. Istotny jest jednak fakt, iż nie ma jednego, idealnego preparatu dla wszystkich. Różnorodność ekosystemu jelitowego i niepowtarzalność każdego z nas skłania do poszukiwania odpowiedniego preparatu dostosowanego do indywidulanych potrzeb pacjenta. Podstawowym celem leczenia zespołu jelita nadwrażliwego jest opanowanie występujących dolegliwości, które utrudniają choremu codzienne funkcjonowanie, a jak dowodzą badania, odpowiednio dobrane probiotyki redukują dolegliwości i tym samym powinny stanowić podstawę leczenia u każdego pacjenta ze zdiagnozowanym IBS [14–16].

Artykuł w PDF: Nadwrażliwe jelito a probiotyki, czyli rola mikroflory jelitowej w redukcji objawów zespołu jelita nadwrażliwego – D. Jankowska

mgr inż. Dominika Jankowska
absolwentka Technologii Żywności i Żywienia Człowieka, specjalistka z zakresu diagnostyki  mikrobiologicznej i biotechnologii. Autorka licznych artykułów naukowych posiadająca praktyczne doświadczenie z zakresu analizy ekosystemu jelitowego. Szkoleniowiec i zastępca
dyrektora ds. naukowych Centrum Medycznego VitaImmun w Poznaniu.