Kategoria: Publikacje

Jak mikroflora jelitowa wpływa na nastrój?

Mikroflora jelitowa odgrywa niesamowicie istotną rolę w funkcjonowaniu ludzkiego organizmu. Już w starożytności wiedziano, że zasiedlenie jelit „dobrymi mikrobami” sprzyja nie tylko prawidłowemu funkcjonowaniu przewodu pokarmowego, ale również długowieczności. Fermentowane produkty mleczne, w istotny sposób wzbogacające mikroflorę jelitową, spożywali już starożytni Grecy i Egipcjanie.

Pierwsze udokumentowane doniesienia o prozdrowotnych właściwościach bakterii (a konkretniej szczepów zawartych w fermentowanym mleku) przekazywał już Pliniusz Starszy w 76 r. n.e., rekomendując je jako idealne panaceum na dolegliwości żołądkowo-jelitowe i pokarm przyspieszający rekonwalescencję. Za ojca idei probiozy, czyli uzupełniania zaburzonej mikroflory jelitowej za pomocą wyselekcjonowanych bakterii, uznaje się Ilję Iljicza Miecznikowa, rosyjskiego immunologa.

Odkrycie antybiotyków doprowadziło do spadku zainteresowania znaczeniem mikroflory jelitowej i probiotykami na kilkadziesiąt lat. Tym niemniej wiek XXI przyniósł ponowne odkrycie znaczenia probiotykoterapii. Wzrost oporności bakterii na probiotyki, systematyczny wzrost częstości występowania alergii, chorób autoimmunologicznych, zaburzeń neurorozwojowych oraz szeregu innych chorób cywilizacyjnych wymusiły na środowisku medycznym konieczność poszukiwania nowych skutecznych metod zapobiegania i leczenia.

W ten sposób idea probiozy narodziła się ponownie. Szczepy probiotyczne są już niemal powszechnie wykorzystywane w profilaktyce i skracaniu czasu trwania biegunek wirusowych i bakteryjnych, w profilaktyce i łagodzeniu alergii, eradykacji Helicobacter pylori, wspomagająco w osiąganiu remisji nieswoistych chorób zapalnych jelit i wielu innych jednostkach chorobowych. Stosunkowym novum są jednak badania nad możliwością wykorzystywania szczepów probiotycznych w depresji i zaburzeniach nastroju.

Z uwagi na istotne powiązanie pomiędzy jelitem, składem ekosystemu jelitowego i funkcjonowaniem ośrodkowego układu nerwowego badania nad probiotykoterapią w leczeniu depresji wydają się bardzo celowe.

Dr n. biol. med. Patrycja Szachta
Stopień doktora nauk biologicznych uzyskała w trakcie studiów doktoranckich w Klinice Gastroenterologii Dziecięcej i Chorób Metabolicznych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.
Autorka licznych publikacji medycznych w czasopismach polskich i zagranicznych oraz rozdziałów w monografiach naukowych. Dyrektor ds. naukowych w Centrum Medycznym Vitaimmun. Posiada wieloletnie praktyczne i teoretyczne doświadczenie z zakresu utajonych nadwrażliwości pokarmowych oraz zaburzeń mikroflory jelitowej.

Pełna publikacja dostępna poniżej:

Od jelita do depresji

Psychobiotyki – nowe możliwości terapii zaburzeń afektywnych?

W ostatnich latach obserwujemy lawinowy wzrost zainteresowania powiązaniami pomiędzy stanem mikrobioty jelitowej a zdrowiem psychicznym człowieka. Wyniki wielu badań wskazują na rolę mikrobioty w modulowaniu rozwoju mózgu, wpływ na jego funkcje na drodze złożonych mechanizmów neuronalnych, endokrynnych i immunologicznych, związanych z prawidłowym działaniem osi mózgowo-jelitowej.

Odkrycia te dają asumpt do poszukiwań nowych metod terapii zaburzeń psychicznych poprzez modyfikację składu mikrobioty przy użyciu nowej grupy terapeutycznej – psychobiotyków, tj. ściśle zdefiniowanych bakterii probiotycznych, które spożywane w odpowiednich dawkach wykazują wpływ na funkcjonowanie osi jelitowo-mózgowej, a przez ten mechanizm na stan pacjentów z zaburzeniami psychicznymi.

Celem artykułu było przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat możliwości zastosowania psychobiotyków w terapii zaburzeń afektywnych.

Dr n. biol. med. Patrycja Szachta
Stopień doktora nauk biologicznych uzyskała w trakcie studiów doktoranckich w Klinice Gastroenterologii Dziecięcej i Chorób Metabolicznych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.
Autorka licznych publikacji medycznych w czasopismach polskich i zagranicznych oraz rozdziałów w monografiach naukowych. Dyrektor ds. naukowych w Centrum Medycznym Vitaimmun. Posiada wieloletnie praktyczne i teoretyczne doświadczenie z zakresu utajonych nadwrażliwości pokarmowych oraz zaburzeń mikroflory jelitowej.

Pełna publikacja dostępna poniżej:

PDF – psychobiotics 2015

Powiązania pomiędzy stanem zdrowia psychicznego a dietą

Przewód pokarmowy i zachodzące w nim procesy mają olbrzymi wpływ na nasz nastrój i samopoczucie. Coraz częściej mówi się więc o nowej gałęzi medycyny, zwanej neurogastrologią. Nie bez powodu jelita nazywane są drugim mózgiem, a wyniki przeprowadzonych badań naukowych potwierdzają ścisły związek pomiędzy funkcjonowaniem układu nerwowego i przewodu pokarmowego.

Bezpośrednie połączenie jelit z ośrodkowym układem nerwowym stanowi nerw błędny wchodzący w skład tzw. osi jelitowo-mózgowej – ang. brain-gut axis. W obrębie opisywanej osi ma miejsce dwukierunkowa komunikacja – innymi słowy mózg oddziałuje na jelita, a jelita oddziałują na mózg. Zaznaczyć należy, iż większość sygnałów (ok. 90%) przebiega od jelita do mózgu, natomiast w drugą stronę jest to jedynie ok. 10% impulsów nerwowych. Innymi słowy ośrodkowy układ nerwowy każdego dnia otrzymuje niesamowitą liczbę informacji płynących z naszych jelit.

dr hab. n. med. Hanna Karakuła-Juchnowicz
Uniwersytet Medyczny w Lublinie,
I Klinika Psychiatrii, Psychoterapii i Wczesnej Interwencji
Dr n. biol. med. Patrycja Szachta
Stopień doktora nauk biologicznych uzyskała w trakcie studiów doktoranckich w Klinice Gastroenterologii Dziecięcej i Chorób Metabolicznych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.
Autorka licznych publikacji medycznych w czasopismach polskich i zagranicznych oraz rozdziałów w monografiach naukowych. Dyrektor ds. naukowych w Centrum Medycznym Vitaimmun. Posiada wieloletnie praktyczne i teoretyczne doświadczenie z zakresu utajonych nadwrażliwości pokarmowych oraz zaburzeń mikroflory jelitowej.

Pełna publikacja dostępna poniżej:

Stan zdrowia psychicznego a dieta

Probiotyki sposób na młodość?

Nie ma przesady w stwierdzeniu że większość naszej odporności pochodzi z jelita. To tam właśnie znajduje się aż 70% komórek naszego układu odpornościowego. Niezmiernie istotne jest więc aby ten system nieustannie wzmacniać.

Możemy mieć w tym czynny udział poprzez spożywanie odpowiednich produktów zwanych probiotykami. Czym tak naprawdę są probiotyki? Probiotyki to żywe szczepy bakterii, które wywierają korzystny wpływ na zdrowie, jeżeli podawane są w odpowiednich ilościach. Ich pozytywny wpływ na nasz organizm został potwierdzony w licznych badaniach. Większość bakterii probiotycznych pochodzi od szczepów naturalnie kolonizujących ludzki przewód pokarmowy. Dzięki temu charakteryzują się podobnymi do nich właściwościami.

Fakt ten jest wysoce istotny, gdyż nasze własne bakterie jelitowe dzięki wydzielaniu określonych substancji korzystnie wpływają na układ odpornościowy przewodu pokarmowego. To nie jedyna ich rola. Ich obecność zmniejsza również naszą podatność na szkodliwe działanie bakterii chorobotwórczych oraz wirusów. Szczepy bakterii jelitowych eliminują bowiem groźne mikroby za pomocą wytwarzanych przez siebie substancji bakteriostatycznych i bakteriobójczych.

Odpowiednia ilość bakterii w przewodzie pokarmowym tworzy specyficzny film na powierzchni nabłonka, dzięki czemu jelito zostaje uszczelnione. Ta ochrona ma wielkie znaczenie profilaktyczne – uszczelniony nabłonek hamuje przenikanie zarówno mikrobów jak i substancji alergizujących. Co więcej, prozdrowotne bakterie produkują niezbędne dla zdrowia i urody witaminy (B1, B2, B12, K) i substancje odżywiające nabłonek jelitowy.

Rola mikroflory jelitowej w podtrzymaniu odporności i dobrego funkcjonowania ludzkiego organizmu jest więc ogromna. Choćby najmniejsze naruszenie równowagi tego delikatnego ekosystemu odbija się niekorzystnie na całym organizmie. Tu z pomocą mogą przyjść probiotyki.

Dr n. biol. med. Patrycja Szachta
Stopień doktora nauk biologicznych uzyskała w trakcie studiów doktoranckich w Klinice Gastroenterologii Dziecięcej i Chorób Metabolicznych Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.
Autorka licznych publikacji medycznych w czasopismach polskich i zagranicznych oraz rozdziałów w monografiach naukowych. Dyrektor ds. naukowych w Centrum Medycznym Vitaimmun. Posiada wieloletnie praktyczne i teoretyczne doświadczenie z zakresu utajonych nadwrażliwości pokarmowych oraz zaburzeń mikroflory jelitowej.

Pełna publikacja dostępna poniżej:

Probiotyki sposób na młodość